Gastouder aan huis (bij de ouders thuis): regels, PRK en kosten
Een gastouder aan huis vangt de kinderen op in de woning van de ouders. Dat is officieel ook gastouderopvang, maar de regels verschillen: alleen de gastouder schrijft zich in bij het Personenregister Kinderopvang, de woning van de ouders wordt de opvanglocatie, en de werkgeversconstructie kan anders zijn dan bij opvang bij de gastouder thuis.
info Wat is het?
Bij gastouderopvang aan huis komt de gastouder naar de woning van de ouders en vindt de opvang daar plaats. De Wet kinderopvang noemt dit ook gastouderopvang; de voorziening is dan de woning van de ouders. De gastouder werkt dan vaak niet als zelfstandige maar in loondienst van de ouders of via een aangepaste afspraak, afhankelijk van hoe het bureau en de ouders dat regelen.
checklist Wat moet ik doen?
- Spreek duidelijk af waar de opvang plaatsvindt: bij de gastouder thuis of bij jullie thuis; dat bepaalt welke PRK- en risico-regels gelden.
- Regel de PRK-inschrijving: bij opvang aan huis schrijft alleen de gastouder zich in bij het Personenregister Kinderopvang. De huisgenoten van de gastouder hoeven dat niet; dat is anders dan bij opvang in de woning van de gastouder.
- Check het werkgeverschap: bij opvang aan huis zijn ouders vaak werkgever van de gastouder; bij opvang bij de gastouder thuis is dat meestal niet zo. Controleer dit met het bureau of een boekhouder.
- Maak dezelfde veiligheidsafspraken: ook bij opvang aan huis horen veilige ruimtes, een achterwacht en afspraken over ziekte en vervanging thuis.
- Spreek kosten en toeslag helder af: leg vast wat de gastouder per uur krijgt en hoe de bureau- en eventuele werkgeverslasten zijn verdeeld.
fact_check Wat moet ik kunnen aantonen?
De gastouder staat in het PRK en is gekoppeld aan een geregistreerd gastouderbureau; de woning van de ouders is als voorziening geregistreerd in het LRK; de afspraken over werkgeverschap, kosten en toeslag zijn schriftelijk vastgelegd.
Waarom kiezen ouders voor een gastouder aan huis? Meestal om extra flexibiliteit: de gastouder komt naar jullie, de kinderen kunnen in hun eigen omgeving blijven, en de ouders hoeven niet eerst te brengen en te halen. Bij opvang aan huis zijn de regels niet hetzelfde als bij opvang in de woning van de gastouder.
Wat is anders aan de regels?
- Wie schrijft zich in? Alleen de gastouder schrijft zich in bij het PRK. De volwassen huisgenoten van de gastouder hoeven zich niet in te schrijven. Bij opvang in de woning van de gastouder moeten zijn of haar eigen huisgenoten dat wel.
- Welke locatie wordt geregistreerd? De woning van de ouders wordt als opvanglocatie in het LRK geregistreerd, niet de woning van de gastouder.
- Wie doet de risico-inventarisatie? Ook bij opvang aan huis moet er een risico-inventarisatie zijn; die vindt dan plaats op het adres van de ouders.
- De achterwacht moet ook tijdens opvang aan huis binnen 15 minuten kunnen komen.
Werkgeverschap en kosten
Bij opvang in de woning van de gastouder werkt die meestal als zelfstandige (ZZP) en bepaalt de gastouder het uurtarief. Bij opvang aan huis zijn ouders in veel gevallen de werkgever van de gastouder. Dat betekent dat er werkgeverslasten kunnen zijn (bijvoorbeeld vakantiegeld, verzekering en loonbelasting) en dat de afspraken over uren en tarief anders lopen. Omdat dit van de exacte afspraak afhangt, is het verstandig om dit met je gastouderbureau of boekhouder na te rekenen.
Voor de kinderopvangtoeslag blijft de hoofdregel hetzelfde: er moet een geregistreerde voorziening zijn via een gastouderbureau, en de toeslag gaat over de uurprijs tot de maximum uurprijs. Lees meer in wat een gastouder kost.
Contract en afspraken
Leg bij opvang aan huis schriftelijk vast wie de werkgever is, welke verzekeringen gelden, hoe de opvanglocatie wordt beoordeeld, wat er bij ziekte of calamiteit gebeurt en welke opzegtermijn geldt. De volledige verplichte gegevens voor de overeenkomst tussen het bureau en de ouders staan in contracten, wijzigingen en opzegtermijnen.
Veelgestelde vragen
Moeten onze eigen huisgenoten ook een VOG hebben? Nee. De huisgenoten van de ouders hoeven zich niet in te schrijven; alleen de gastouder hoeft in het PRK te staan bij opvang aan huis.
Geldt dezelfde maximum uurprijs voor toeslag? Ja. Ook bij opvang aan huis geldt de wettelijke maximum uurprijs van €8,49 in 2026 en €8,77 in 2027 voor gastouderopvang.
Kan een gastouder zowel aan huis als bij zichzelf opvangen? Dat kan soms, maar het zijn dan verschillende voorzieningen met hun eigen registratie in het LRK en afspraken met het bureau.